Wat is bio-energie?
Bio-energie is energie die is opgewekt uit plantaardig materiaal (biomassa). Bij biomassa kan gedacht worden aan:
- Snoeiafval (afkomstig van plantsoenen en bossen
- Dunningshout uit bossen
- Rest- en afvalhout uit de industrie (bijvoorbeeld uit houtzagerij)
- Groente-, fruit- en tuinafval (gft)
- Agrarische overblijfselen (zoals stro en mest)
- Gewassen die speciaal worden geteeld voor energiedoeleinden (zoals wilgen, populieren, hennep)
- Slib (zuiveringsslib waterzuiveringen, papierslib)
Duurzame of hernieuwbare energie
Bio-energie wordt gerekend tot een van de vormen van duurzame energie. Onder het begrip 'duurzaam' wordt echter niet door iedereen hetzelfde verstaan. Over het algemeen wordt bio-energie als 'duurzaam' beschouwd als aan een aantal voorwaarden is voldaan:
- Bij de opwekking van bio-energie mag in de gehele energievoorzieningsketen geen sprake zijn van schadelijke milieu-effecten;
- Er mag geen sprake zijn van uitputting van natuurlijke grondstoffen: de hoeveelheid plantaardig materiaal dient op peil te blijven door voldoende aanplant en onderhoud van bossen;
- De benutting van natuurlijke grondstoffen moet zo optimaal mogelijk zijn: natuurlijke grondstoffen dienen zo hoogwaardig mogelijk te worden ingezet en de omzetting van biomassa in bruikbare energie dient met een zo hoog mogelijk rendement te gebeuren.
Bio-energie is in alle gevallen te beschouwen als een vorm van hernieuwbare energie. Bio-energie is net als zonne-energie, windenergie en waterkracht afkomstig van een hernieuwbare, zeg maar onuitputtelijke bron.
Planten en bomen halen bij hun groei CO2 uit de lucht en bij de omzetting van biomassa in electriciteit en warmte komt deze CO2 weer vrij. Door de benutting van plantaardig materiaal wordt dus geen (extra) CO2 aan de atmosfeer toegevoegd. De opwekking van bio-energie is een continu cyclisch proces van vastlegging en vrijmaking van CO2, die past in de natuurlijke kringloop. Het verschil met het natuurlijke kringloopproces is dat we de vastgelegde CO2 in bruikbare energie omzetten, terwijl dat in de natuur volgens een proces van vertering en verrotting verloopt.
Is een open haard duurzaam?
Het stoken van houtblokken in een gewone open haard gaat gepaard met forse warmteverliezen. Veelal moet er meer worden bijgestookt met de CV-installatie dan er nuttig aan ruimteverwarming wordt bijgedragen door de open haard. Door de noodzakelijke trek van de schoorsteen verdwijnt er veel warmte die aanwezig is in de huiskamer naar buiten. Ook bevatten de rookgassen allerlei schadelijke stoffen. Het stoken van houtblokken in een open haard is daarom niet aan te bevelen. Een speciale houtkachel of tegelkachel, waarbij het hout zo schoon mogelijk verbrand wordt, levert wel een nuttige bijdrage aan de toepassing van duurzame energie.
Milieuorganisaties
Milieuorganisaties volgen de ontwikkelingen nauwgezet en staan vaak kritisch tegenover bio-energie. Zo vinden zij dat er vaak onduidelijkheid is over de herkomst van de biomassa: zonder inzicht in productie, vervoer en verwerking, is duurzaamheid niet te meten.
Daarnaast zijn ze van mening dat bij veel biomassaverwerking schadelijke stoffen vrijkomen; dat geldt voor mest, rioolslib en sloophout. Het gaat om zware metalen, chloor, zwaveloxide en fijn stof, maar ook broeikasgassen zoals methaan, lachgas en fluorgas.
Volgens hun kan de teelt van biomassa voor bio-energie (mn. biobrandstof) wereldwijd de biodiversiteit en voedselproductie bedreigen, door houtkap en tekort aan akkerbouwgronden; dat geldt voor palmolieproductie, waarvoor mogelijk tropisch regenwoud moet wijken.
Stichting Natuur en Milieu en De Provinciale Milieufederaties presenteerden op 24 januari 2008 hun visie Heldergroene biomassa met een lijst goede en foute soorten biomassa.
Overheid
De overheid stimuleert bio-energie omdat ze biomassa beschouwt als een duurzame bron van energie. De doelstelling van de overheid is om in 2020 tien procent van de energie uit duurzame bronnen te halen. Om dit te kunnen halen zijn er diverse regelingen en subsidies in het leven geroepen. Consumenten kunnen daardoor makkelijker kiezen voor (soms iets duurdere) duurzame energie.
Energieleveranciers
Energieleveranciers die stroom aanbieden die voor meer dan 5% is opgewekt door middel van biomassa zijn: Greenchoice (25%), Essent (22%), DELTA (13,9%), E.ON (7,9%), Energie:direct (6,3%), Eneco (6%) en Frivius (6%). Peildatum: april 2009
Bron: Platform Bio-Energie